Dyzo, het schitterende Vlaamse wondermiddel voor de zelfstandige die zijn boekhouder al drie maanden niet meer durft aan te kijken. “Hét aanspreekpunt voor ondernemers in moeilijkheden”, schreeuwt hun website met de subtiliteit van een VLAIO-subsidieaanvraag. Kerntaak? Gratis, vrijblijvend advies: bedrijfseconomisch, juridisch én – jawel, nog altijd prominent – ‘psychologische begeleiding’. Want niets zegt “we begrijpen je faillissement” beter dan een overheids-VZW die belooft je ziel te redden terwijl je zaak in vlammen opgaat.

Op dyzo.be/nl/team staat het dreamteam netjes op een rijtje. Wim Aerts, algemeen directeur, cv vol operations, finance en marketing bij grote bedrijven – nooit een eigen zaak gerund, laat staan laten crashen. Bettina De Backer, coördinator, ex-Hibo, expert in mentale-welzijn-webinars; haar grootste risico was waarschijnlijk een verkeerde koffieleverancier. Dirk Dhertoge, freelance jurist (eindelijk een echte zelfstandige maar, godbetert, wijs geworden van wetboeken). Hanne Onraedt, juridisch adviseur met ervaring in schuldbemiddeling, maar zonder eigen ondernemersbloed. Dan de rest van het vaste team: Johan Geuens, Kim Debacker, Nadine Bollen, Ria Cnudde, Claudine De Meyer, Sylvia Beernaert, Dirk Verschoore, Annick De Wilde, Sean Beerlandt – adviseurs, permanentie, boekhouding, ICT en, je raadt het nooit, zelfs iemand met ervaring in de media. Even nuttig voor zelfstandigen als de N-VA voor het welzijn van de Vlaming. Allemaal keurige loopbanen in loondienst of adviesrollen. Geen bloed, zweet, tranen, 80-uren weken of faillissementsslapeloosheid van een eigen zaak, laat staan dat ze de zin “passie voor de job” überhaupt begrijpen. Oh ja, toch goed nieuws: ze weten hoe je een som maakt met een Excel spreadsheet en hoe ze je privé inboedel kunnen inschatten qua tweedehands verkoopwaarde.

De vrijwilligers (Alain Munters, An Boonen, Bert Verdonck en de rest van de dertigkoppige club) zijn volgens de site “gepokt en gemazeld, ex-ondernemers, ex-bankiers”. Eindelijk! Ondernemersbloed! Ervaring! Empathie! Maar die zie of hoor je pas als je voldoende mondig bent en als de vaste ploeg het te druk heeft met vergaderingen, het jaarverslag schrijven om volgend jaar weer subsidies te krijgen of een tabel maken van hoeveel deurwaarders hun klanten al aan een nieuw zwembad geholpen hebben. Of, erger nog, als je als ondernemende Vlaming het kluwen van de sociale wetgeving voor zelfstandigen niet helemaal begrijpt en uitleg wil hoe de druk ervan op je onderneming te verlichten. Want dàt is voor het Dyzo kernteam chinees natuurlijk want niet te vatten in een spreadsheet.

En terwijl dit illustere gezelschap jou leert veerkrachtig te zijn, vraag je je af: hoe overleeft Dyzo zélf eigenlijk in deze keiharde wereld? Simpel: met een gouden subsidievloot! Verbaal al toegezegd voor 2026 krijgt deze VZW net zoals in 2024 en 2025 een comfortabele 685.000 euro werkingssubsidie rechtstreeks van de Vlaamse Regering via het beroemd en beruchte VLAIO, alsof het een eeuwigdurend abonnementscontract is. Bovenop dat vaste inkomen komen bijdragen van 243 van de 285 Vlaamse steden en gemeenten. Sommige all-in (lekker vast), andere betalen per wanhopig gevalletje dat aanklopt.

Ironischer kan bijna niet. Een organisatie die gefailleerde zelfstandigen moet begeleiden in een markt zónder vangnet, overleeft zelf perfect dankzij eeuwige overheidssteun en gemeentelijke zakkenvullers. Ze prediken “ondernemerschap”, “zelfredzaamheid” en “doorstart” terwijl hun eigen businessmodel één groot subsidiefeest is. Het loon wordt tóch betaald, ook al moet je van je klanten leren wat het beroep van zelfstandige eigenlijk inhoud. Jouw belastingen – betaald door de zelfstandigen die wél risico’s nemen – financieren dus de empathische knikjes en Excel-tips voor degenen die het nét niet haalden. Typisch Vlaams: creëer een VZW om ondernemers te redden, en red die VZW dan met belastinggeld van… precies dezelfde ondernemers. Gratis advies? Ja, gratis voor jou dankzij de pot van de belastingbetaler. Wat een deal!

De match met de kerntaak? Bijna poëtisch slecht. Je wil zo lang mogelijk je zaak redden zonder hulp van buitenaf, je belt dan in paniek toch op, vult 20 bladzijden vragen in (inclusief de schoenmaat van je vrouw) voor ze je te woord willen staan en je krijgt vervolgens advies van mensen wiens grootste avontuur het ontvangen van een vast salaris (mét onkostenvergoeding) was. Satirisch voordeel voor de zelfstandige? Onbetaalbaar: empathische knikjes, PowerPoint-wijsheden over veerkracht, zoete vraagjes over hoe streng de deurwaarder je aankeek en een warm gevoel terwijl de overheid beslag wil leggen op je goed en have. En o ja, je tekent een contract waarin ze vrijgesteld worden van fouten en geen enkele verantwoordelijkheid nemen. Dus zelfs al zouden ze je adviseren om te frauderen om te overleven, kan je het ze niet aanwrijven. Makkelijk toch, zo’n Vlaamse subsidie-VZW?

Up-to-date zijn ze wel, daar. Hun website verkondigt nog altijd stoer dat Dyzo “bedrijfseconomische, juridische én psychologische begeleiding” biedt. Terwijl ze dat psychologische deel allang niet meer doen. Update de site? Te ingewikkeld – dat vereist een werkgroep en ministeriële goedkeuring. Typisch voor een VZW onder de warme vleugels van de Vlaamse regering: subsidies vloeien als stroop, maar up-to-date houden van je website met een simpele tekstcorrectie is een nationaal project.

Dyzo: waar oorspronkelijk goede bedoelingen door overheidsgeld, gebrek aan ondernemerschap en totale vrijblijvendheid samenkomen in een wolk van “wij weten het beter” Excel-advies. Zelfstandigen, geniet ervan. Of start gewoon zélf een nieuwe VZW ter ondersteuning van de woke gedachten in de samenleving. Dat haalt gegarandeerd subsidies binnen en betaalt daardoor tenminste beter.

Hans V.Z.Westenwind