Italiaanse Pasta: een Feest!

Op zaterdag 27 september as. richt ’tScheldt op haar vertrouwde geheime locatie in Antwerpen een Italiaans pastafestijn aan voor haar abonnees!

Iedere abonnee is welkom, maar de plaatsen zijn beperkt (20 man). Wacht dus niet langer om in te schrijven als u mee wilt komen smullen met de groeiende ’tScheldt-familie van lezers, schrijvers en sympathisanten.

Maar wat moet u best weten over pasta?

Italiaanse Pasta

Pasta is eigenlijk de verzamelnaam voor verschillende deegwaren, waarvan iedere Italiaanse regio wel zijn eigen specialiteit voorzet. De bekendste pastasoort, moeiteloos vereenzelvigd met heel het land, is en blijft natuurlijk de overbekende spaghetti (lange, ronde slierten). Het woord “spaghetti” is de meervoudsvorm van “spaghetto”, het verkleinwoord van “spago”, wat “bindtouw” betekent. Spaghetti wil dus letterlijk “(bind)touwtjes” zeggen.

Italië kent echter een hele waaier aan pastasoorten die elk, qua textuur, een aparte smaakervaring geven.

Een kleine greep uit het aanbod.

Buiten spaghetti zijn er de linguine (plattere en dunnere slierten), er zijn de tagliatelle, fettuccine en pappardelle (dikke, platte slierten), bucatini (lange, holle buisjes) of capellini (hele dunne, op engelenhaar gelijkende slierten).

Er bestaan ook kortere pastasoorten die elk in een bepaalde vorm worden gedraaid. Bekend zijn de penne (korte buisjes die schuin worden afgesneden), rigatoni (grotere buisjes met rechte rand), farfalle (in de vorm van “vlinders”), fusilli (in de vorm van spiralen), orecchiette (“oortjes,” in de vorm van kleine kommetjes), conchiglie (schelpen) of orzo (piepkleine pastasoort in de vorm van rijstkorrels.)

Bovendien bestaan ook verschillende soorten pasta die gevuld kunnen worden met allerlei lekkers, zoals ravioli (twee deegvelletjes met een vulling), tortellini (gevulde ringetjes), agnolotti (gevulde halve maantjes) of de cannelloni (dikke gevulde buizenpasta).

De grotere deegvellen die gebruikt worden voor ovenschotels heet lasagna.

Vaak hebben de pastasoorten een historische connotatie, zoals de “strozzapreti” (lett. “wurg de priesters”) waarover verschillende legenden de ronde doen. Enerzijds zou deze typische pasta uit Emilia-Romagna met z’n grillige vorm verwijzen naar de gulzigheid waarmee eertijds priesters de pasta aten: zodat ze er bijna in stikten. Anderzijds bestaat ook het verhaal dat de Pauselijke Staten in tijden van oorlog alle eieren voor de soldaten opeisten, waardoor de huisvrouwen genoodzaakt waren de pasta met water te bereiden.

Wat echter niet tot de echte pastasoorten behoort, zijn de gnocchi. Het zijn bolletjes die niet van bloem maar van aardappelen gemaakt worden.

Pasta bestaat in gedroogde vorm of pasta secca (kooktijd om en bij de 10 à 12 minuten) en verse pasta of pasta fresca (kooktijd tussen de 3 en 4 minuten). Pasta kan zowel warm als koud worden gegeten.

Het deeg

In tegenstelling tot het pizzadeeg, dat met bloem en water (plus gist of zuurdeeg en een geutje olie) wordt bereid, bestaat het pastadeeg doorgaans uit bloem en eieren, wat een zachtere smaak oplevert. De bolletjes deeg worden dan, na een half uurtje rust, in de gewenste vorm gekneed. Dat proces gebeurt thans machinaal voor de gedroogde pasta, maar op het platteland in het Zuiden van Italië wordt nog steeds met de hand gedraaid voor wat betreft de verse pastaspecialiteiten. Het verschil is duidelijk te proeven!

Wie zich kwaliteitspasta wil aanschaffen (merken zat! La Molisana, Rummo, Armando, Garofalo, De Cecco, Voiello) let best op de toevoeging “trafilati in bronzo” of “al bronzo”, wat uit brons getrokken wil zeggen. Het brons duidt dan op de pastavorm waarmee het deeg de gewenste vorm wordt gegeven. Brons heeft de eigenschap de pasta een stuk ruwer af te werken, waardoor de saus er beter aan blijft kleven, wat uiteraard veel lekkerder is.

De Saus (Sugo)

Belangrijkste van het pastagerecht is de saus (sugo) die abondant over de deegwaren wordt gegoten. Noord-Europeanen hebben de neiging om de pasta veel te droog te eten. Dat hoort niet! Evenveel sausen evenwel als er “mamme miracoli” zijn! Ieder dorp, zeker iedere streek, gaat er prat op een eigen pastagerecht met saus te bereiden dat, hoe kan het anders, veel beter is dan in de rest van het land én meteen ook van de wereld: “La pasta migliore del mondo!” Laten we nochtans eerlijk zijn, voor een lekkere pastabereiding heb je niet veel nodig. De beste pasta’s gebruiken maar een paar ingrediënten (2 tot 3), met kruiden opgewerkt (peterselie, rozemarijn, look, de geraspte pel van een citroen…) tot een culinaire atoombom (bomba atomica).

Onze “spaghetti Bolognese” zul je in Italië echter niet vinden: dat is een Vlaamse uitvinding. In Italië maken ze “ragù,” meestal met tagliatelle en alweer van streek tot streek verschillend, maar steeds met fijngesneden ui, selder en worteltjes, een mix van runds- en varkensgehakt en geblust met rode of witte wijn, bouillon en tomatenpuree (al zijn er ook variaties met wild). Laat die mengeling maar een uur of drie à vier op het vuur staan, en je waant je in een sterrenrestaurant.

Ook pasta met kip is een combinatie die de Italiaan over het algemeen heel vreemd in de oren klinkt.

Pasta als Voorgerecht (primo)

Pasta is in Italië, samen met risotto (rijst), een voorgerecht rijk aan koolhydraten. Hoofdgerecht is vaak enkel een stuk vlees, geserveerd met bijbehorende “contorni” (bijgerechten, veelal groenten, aardappelen hoeven niet dan niet echt omdat je de pasta, als aardappelvervanger, reeds binnen hebt gewerkt). Vegetariërs kiezen dus best een ander dieet dan het Italiaanse.

Pasta wordt steeds met brood gegeten. Het is niet onbeleefd de restjes van de saus uit het bord te schrapen met een stukje brood. Het is zelfs een teken voor de kok dat het gerecht lekker was. In het Italiaans spreekt men dan van “fare la scarpetta” of het bord schoonvegen met brood.

27 september 2025

Voor u, beste abonnee, schotelen we tijdens het pastafestijn van 27 september 2025 drie gangen van pasta’s voor:

1. Spaghetti Carbonara: pasta met guanciale (varkenswang), ei en pecorino-kaas. (Rome/Lazio)

2. Orecchiette (oortjes) met piselli (erwtjes) en munt (Puglia)

3. Penne pomodoro/basilico (tomaat met basilicum) en de kaassoort Burrata (Napels)

Alle pasta’s worden op Italiaanse wijze met zoveel mogelijk Italiaanse producten geserveerd.

Aarzel dus niet en schrijf u in!

Stuur een mail naar [email protected] en stort 30 euro per persoon (drank niet inbegrepen) op rekening: BE11 4310 7607 5248 (Groep G) met vermelding van uw naam en aantal eters.

DETAILS PASTAFESTIJN ‘tScheldt

Zaterdag 27 september 2025
Locatie: Wunderkamer Antwerpen (op 5 min wandelen van het Centraal Station)
Locatie wordt doorgegeven enkele dagen voor het festijn
Alleen voor abonnees
Van 18 tot 22 uur
‘tScheldt kookt niet zelf, alles wordt aangeleverd via traiteur de “40 Moeders”
Inschrijven per mail: [email protected]
30 euro per persoon voor de 22ste september te storten op: BE11 4310 7607 5248 (Groep G)

**

Nog meer Italië?

Op vrijdag 19 september 2025, tijdens Vrijdag Visdag, komt Silvius Brabo een korte lezing geven over een nieuwe imposante Italië-artikelenreeks die start op ‘tScheldt op zaterdag 20 september 2025.

Details

Vrijdag 19 september 2025
Speech tijdens lunch van Vrijdag Visdag van 12.30 tot 14.30h
Locatie: Wunderkamer Antwerpen
Spreker: Silvius Brabo
Tijdstip: rond 13.30h
Alleen voor abonnees
Inschrijven per mail: [email protected] voor donderdag 18 sept 2025, 12 uur ‘s middags
Stort 25 euro voor Vrijdag Visdag (mét speech) op rek BE11 4310 7607 5248 (Groep G) voor donderdag 18 sept 2025, 12 uur ‘s middags